Neden Plastiksiz Temmuz?

Birçok çevresel soruna yol açtığı bilinmesine rağmen gün geçtikçe daha fazla plastik üretiyoruz. Plastikler, özellikle de küçük plastik parçaları olan mikro plastikler, artık dünyanın en yüksek zirvesi Everest’den en derin yer Mariana Çukuru’na kadar her yerde var. Ayrıca anne karnındaki bebeğin plasentası içinde bile mikro plastiğe rastlanıyor ve araştırmalara göre her hafta yaklaşık bir kredi kartı büyüklüğünde plastik tüketiyoruz.


Atlantik Okyanus’unda plastik çöpten Türkiye’nin 2 katı büyüklüğünde bir ada var ve eğer bu hızla plastik üretmeye devam edersek 2050 yılına kadar deniz ile okyanuslarda balıktan çok plastik olacağı tahmin ediliyor. Plastik üretimi, 1950 yılındaki 2 milyon tona kıyasla günümüzde yıllık yaklaşık 200 kat artmış durumda ve üretilen plastiğin neredeyse %50’si 5-10 dakika kullanıp attığımız tek kullanımlık plastikler. Çok kısa bir süre boyunca kullandığımız ve aslında gerçekten ihtiyacımız olmayan bu plastiklerin, içinde bulunduğumuz plastik kirliliğin büyük bir bölümünü oluşturması oldukça ironik.






Plastiksiz Temmuz, bir ay boyunca plastik kullanımımızı en aza indirmeye çalıştığımız bir ay. Fakat aslında bu ayın amacı, bu uygulamayı bir alışkanlığa dönüştürerek sadece bir ay değil de tüm yıl boyunca uygulanmasını sağlamak. Bu ay bizim için plastiksiz yaşamın mümkün olduğunu hatırlatan ve devam etmemiz için cesaretlendiren bir ay olmalı.


Ayrıca plastik sadece kirliliğe değil, iklim krizi açısından da sorunlara neden oluyor. Çünkü iklim krizine neden olan fosil yakıtlardan olan petrolün, %4-8’i plastik üretiminde kullanılıyor. Elektrikli araçların yaygınlaşması ve yenilenebilir enerji yatırımlarının artmasıyla petrole olan talep azalacağı için birçok fosil yakıt şirketinin plastik üretimine yoğunlaşıp üretimi daha da arttırmaya çalışacağı tahmin ediliyor.


Şu ana kadar üretilen plastiklerin yalnızca %9’u geri dönüştürüldü. Plastik çılgınlığından geri dönüşümle kurtulmamız imkansız çünkü plastik cam gibi birçok kez kalitesini kaybetmeden geri dönüşebilen bir malzeme değil. Öncelikle kaynakta plastik kullanımına son vermeliyiz. Bizden birkaç önceki nesillerin şu an bizim yaşadığımız gibi plastikle yaşamadıklarını ve plastiksiz bir yaşamın mümkün olduğunu hatırlamamız gerekiyor. Çünkü hem gezegenimiz hem de kendi sağlığımız için buna ihtiyacımız var.



Duru Barbak - İklim Aktivisti